Centrum ziemi średzkiej

Muzeum Regionalne w Środzie Śląskiej mieści się w gotyckim ratuszu. Odrestaurowany budynek zajmuje centralną część rynku. Od wschodu i zachodu otoczony jest zabudową śródrynkową, która swój początek bierze w Średniowieczu. Wraz z ratuszem tworzy ona wewnętrzny dziedziniec o niepowtarzalnym klimacie, co pozwala zaliczyć to miejsce do jednego z najpiękniejszych zakątków w Środzie.

Najcenniejszym zabytkiem muzeum jest bez wątpienia „Skarb Średzki”. Dawna sala rajców użycza swego miejsca wystawie „Średzkie insygnia cechowe”, poświęconej bogatej historii średzkich cechów. Muzeum prezentuje na niej cechowe pieczęcie, wilkomy, konwie, kubki, wywieszki oraz tarcze trumienne. Warto podkreślić, że wspomniane zabytki są jedynymi zachowanymi eksponatami z dawnego niemieckiego Heimatmuseum, które możemy prezentować w dzisiejszym muzeum średzkim.

Krzyżowo-żebrowe sklepienie sali rajców zdobione jest szesnastowieczną i siedemnastowieczną polichromią o motywach roślinnych. Przedstawiony w jednym ze zworników śląski orzeł, a w drugim czeski lew dokumentują polityczną przynależność Środy w XIV wieku. Makieta ilustrująca dawny wygląd miasta, z przedstawieniem nieistniejących już budowli, takich jak zamek kasztelański, cieszy się niesłabnącym powodzeniem u zwiedzających. Z sali rajców, pełniącej również funkcję sali posiedzeń sądu miejskiego, możemy udać się do sąsiadującej z nią od zachodu wieży więziennej. Zachowały się dwie oryginalne, gotyckie cele więzienne. Na uwagę zasługują ryty więźniów, wśród których data „1413” pozwala datować powstanie najstarszych z nich co najmniej na XV wiek. Prostotą wykonania ujmują również drzwi do celi z 1628 r., wykonane przez cieślę Melchera Kravse, który pozostawił na nich swoje nazwisko oraz znak cechu.

Na drugim piętrze, w dwóch niewielkich salach, prezentowana jest wystawa „Warstat. Dawne narzędzia do obróbki drewna”. W formie rekonstrukcji warsztatów rzemieślniczych pokazano przyrządy używane przez bednarzy, kołodziei, stelmachów i stolarzy, pochodzące głównie z drugiej połowy XIX i pierwszej połowy XX wieku.

W salach wystaw czasowych, będących częścią dawnego ratusza, prezentowane są ekspozycje organizowane we współpracy z muzeami z całej Polski. Placówka prowadzi również lekcje muzealne związane z archeologią, etnografią, historią i historią sztuki. Bardzo duże znaczenie w działalności Muzeum Regionalnego mają badania archeologiczne prowadzone na terenie miasta i okolic, najczęściej w związku z nowymi inwestycjami budowlanymi. To właśnie podczas prac ziemnych odkryto bezcenny Skarb Średzki.

Cała działalność Muzeum Regionalnego w Środzie Śląskiej nastawiona jest na zachowanie i prezentację lokalnej przeszłości oraz organizację wydarzeń kulturalnych, takich jak koncerty, kiermasze czy spotkania historyczne. Niezależnie od wystaw, budynek muzeum (średniowieczne sukiennice, ratusz i wieża więzienna) jest zabytkiem wysokiej klasy i stanowi obiekt turystyczny.

Sprawdź oficjalną stronę Muzeum Regionalnego w Środzie Śląskiej

Środa Śląska

Po obejrzeniu wystaw zachęcamy do zwiedzenia całego miasta, pełnego urokliwych kamieniczek, małych willi, zieleni oraz ciekawych zabytków o długiej historii. Warto zobaczyć cały kompleks ratuszowy, którego początki sięgają jeszcze średniowiecza, niedaleko położony kościół pw. św. Andrzeja Apostoła (wzmiankowany już na początku XIII w.) wraz z gotycką dzwonnicą, zespół pofranciszkański obejmujący kościół pw. św. Krzyża i budynek poklasztorny z barokowym lavabo wmurowanym w ścianę, fragmenty murów obronnych czy wzniesiony na początku XIII w. kościół NMP, ufundowany przez św. Jadwigę i Henryka Brodatego. To tylko część miejsc, które można zobaczyć w Środzie Śląskiej. Poznajcie zatem miasto, w którym powstało prawo średzkie, ukryto skarb średzki, przebywali Napoleon Bonaparte i Fryderyk Wielki, a gdzie najprawdopodobniej zginął też Władysław Laskonogi – miejsce naprawdę pełne historii.

Inne atrakcje powiatu średzkiego

Ziemia średzka pełna jest ciekawych miejsc wartych zwiedzenia. Znajdziecie tu liczne pałace – jak choćby pałac na wodzie w Wojnowicach – oraz kościoły o średniowiecznym rodowodzie, np. kościół św. Urszuli w Udaninie z początku XIII w. Można tu również zobaczyć: miejsce słynnej bitwy pod Lutynią, renesansowy pręgierz z II poł. XVI w. w Kostomłotach, obraz Michaela Willmanna „Męczeństwo św. Barbary” w kościele w Świdnicy Polskiej, polichromię z ok. 1730 r. autorstwa Franza Heigla w kościele w Lusinie, krzyże pokutne – m.in. w Rakoszycach, Cesarzowicach, Chomiąży, Kostomłotach, Jarosławiu, Lutyni i w samej Środzie Śląskiej – oraz liczne kapliczki, kolumny i pomniki (zwłaszcza św. Jana Nepomucena).

W całym powiecie średzkim wytyczono liczne szlaki rowerowe, spacerowe, a nawet kajakowe. Przebiega tędy również droga Świętego Jakuba „Via Regia” w dwóch wariantach. Region obfituje w lasy i tereny zielone, starorzecze Odry – chętnie odwiedzane przez spacerowiczów – oraz rezerwat przyrody „Zabór”.

W powiecie średzkim organizowane są różne imprezy i wydarzenia, m.in. Święto Skarbów Średzkich czy Święto Wina. Dodatkowo tutejsze winnice i sady oferują turystom nie tylko lokalne produkty, lecz także miejsce odpoczynku, relaksu i zabaw z dziećmi.

Środa Śląska i jej okolice stanowią tym samym interesujący cel podróży zarówno dla miłośników historii, jak i osób szukających spokojnego wypoczynku wśród przyrody.

opracowano na podstawie tekstu Pana Zbigniewa Aleksego

Aktywnie

Dla zdrowia

Dziedzictwo

Na łonie natury

Galeria